Warunkowe umorzenie postępowania karnego to instytucja prawa karnego, która pozwala sądowi zakończyć sprawę karną bez wydania wyroku skazującego, mimo że uznaje winę oskarżonego. Oznacza to, że osoba oskarżona uniknie kary, jeżeli spełnione zostaną określone warunki, a sąd uzna, że dalsze ściganie nie jest konieczne.

Thank you for reading this post, don't forget to subscribe!

Ta regulacja wynika z art. 66 Kodeksu karnego i znajduje zastosowanie przede wszystkim w sytuacjach, gdy przestępstwo ma niską szkodliwość społeczną, a sprawca nie był wcześniej karany.

🧾 Kiedy możliwe jest warunkowe umorzenie postępowania karnego?

Sąd może warunkowo umorzyć postępowanie, jeśli łącznie spełnione są następujące przesłanki:

• wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne,
• okoliczności popełnienia przestępstwa nie budzą wątpliwości,
• sprawca nie był wcześniej karany za przestępstwo umyślne,
• istnieje uzasadniona nadzieja, że oskarżony będzie przestrzegał prawa i nie popełni przestępstwa w przyszłości.
• dodatkowo warunkowe umorzenie nie może być zastosowane, jeśli sprawca dopuścił się przestępstwa zagrożonego karą przekraczającą 5 lat pozbawienia wolności.

Zastosowanie przez sąd warunkowego umorzenia postępowania ma charakter uznaniowy – nawet jeśli spełnione są przesłanki, sąd może odmówić zastosowania tego rozwiązania, kierując się całokształtem okoliczności sprawy.

 

⏳ Okres próby – czas na poprawę

W przypadku warunkowego umorzenia sąd wyznacza okres próby, który trwa od 1 do 3 lat. W tym czasie oskarżony musi przestrzegać porządku prawnego oraz – w razie decyzji sądu – realizować dodatkowe obowiązki.

 

📌 Obowiązki w okresie próby

Umarzając warunkowo postępowanie karne, sąd może w okresie próby oddać sprawcę pod dozór kuratora lub osoby godnej zaufania, stowarzyszenia, instytucji albo organizacji społecznej, do której działalności należy troska o wychowanie, zapobieganie demoralizacji lub pomoc skazanym. Co więcej, umarzając warunkowo postępowanie karne, sąd nakłada na sprawcę obowiązek naprawienia szkody w całości albo w części, a w miarę możliwości również obowiązek zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, albo zamiast tych obowiązków orzeka nawiązkę. Sąd może nałożyć na sprawcę obowiązki wymienione w art. 72 § 1 pkt 1-3, 5-6b, 7a lub 7b kodeksu karnego a ponadto orzec świadczenie pieniężne wymienione w art. 39 pkt 7 kodeksu karnego lub zakaz prowadzenia pojazdów, wymieniony w art. 39 pkt 3 kodeksu karnego – do lat 2.

 

✅ Skutki po zakończeniu okresu próby

Jeśli w trakcie okresu próby oskarżony wywiąże się ze wszystkich obowiązków i nie naruszy prawa, postępowanie karne zostaje ostatecznie umorzone. W świetle prawa osoba ta traktowana jest jako niekarana, co ma istotne znaczenie np. w kontekście zatrudnienia czy wykonywania niektórych zawodów.

📚 Podsumowanie

Warunkowe umorzenie postępowania karnego to korzystne rozwiązanie dla osób, które dopuściły się czynu o niewielkiej szkodliwości społecznej i wcześniej nie były karane. Umożliwia uniknięcie wyroku skazującego i jego konsekwencji, oferując jednocześnie szansę na rehabilitację i powrót do normalnego życia bez piętna karalności.

Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady prawnej. Jeśli potrzebujesz pomocy lub masz pytania dotyczące swojej sytuacji, chętnie pomogę – zapraszam do kontaktu.